Louis IX saka Perancis: Béda antara owahan

1 bèt wis dibusak ,  3 taun kepungkur
éjaan, replaced: Amerika Serikat → Amérika Sarékat, benteng → bètèng, liyane → liyané, mbangun → yasa (2), Sawise → Sawisé, Sujarah → Sajarah
(→‎top: éjaan, replaced: sajroning → sajeroning)
(éjaan, replaced: Amerika Serikat → Amérika Sarékat, benteng → bètèng, liyane → liyané, mbangun → yasa (2), Sawise → Sawisé, Sujarah → Sajarah)
Ana akèh kang bisa dimangertèni babagan Louis saka [[Jean de Joinville]]. Jean de Joinville ya iku kanca raket, kapitayan, ''konselor'' raja, lan uga mèlu dadi saksi ing pamriksaan [[Paus]] ing panguripané Louis kang dipungkasi déning ''konosasiné'' ing taun [[1297]] déning [[Paus Bonifasius VIII]].<ref>''Vie de St Louis'', ed. H.-F. Delaborde, Paris, 1899</ref> [[Biografi]] kang wigati liyané kang ditulis déning pangakuan raja [[Geoffrey of Beaulieu]], lan pandhita, [[William]] saka [[Chartres]].
 
== SujarahSajarah ==
[[Gambar:First écu, issued by Louis IX of France in 1266.jpg|thumb|left|Koin saka Saint Louis, Kabinet des Médailles, Prasasti kang tulisané '' LVDOVICVS'' (ya iku "Louis")'' DEI GRACIA'' (ya iku "kanthi rahmat Allah", ing basa Latin gratia'''''' diéja gracia'' )'' FRANCOR REX'' (ya iku "[[Gaya saka Sovereign Perancis#Francorum Rex|Raja kaum Frank]]".., Francor'''' singkatan saka'' Francorum'')]]
 
Ing taun [[1226]], Louis IX kanugrahan minangka Raja Perancis nalika umuré isih 12 taun. Dina iku ngepasi dina sédané bapaké. Ibuné, Blanche saka Castile, nyekel tampuk pamaréntahan ing jaman Louis IX isih durung diwasa miturut hukum. Nalika umuré 19 taun, Louis IX dinikahaké karo Marguerite saka Provence, kang umuré uga lagi 12 taun. Kekaroné banjur kanugrahan putra sepuluh gunggungé.
 
Louis IX ya iku siji-sijiné raja Perancis kang diangkat dadi [[kanonisasi|santo]], saéngga ana akèh panggonan kang dijenengi miturut jenengé Louis IX. Tuladahané, kang paling kondhang ya iku [[St. Louis, Missouri|St. Louis]] ing [[Missouri]], [[AmerikaAmérika SerikatSarékat]], [[São Luís, Maranhão|São Luís do Maranhão]] ing [[Brasil]], sarta [[San Luis Potosí (praja)|praja]] lan kutha [[San Luis Potosí]] ing [[Meksiko]].
 
Louis IX wis ping pindho mèlu [[Perang Salib]], kang sepisan taun [[1248]] ([[Perang Salib Kapitu]]) lan sing kapindho ing taun [[1270]] ([[Perang Salib Kawolu]]). Louis IX tilar doya ing [[Tunisia]] amarga lara ing 25 Agustus 1270 nalika lagi nglakoni perang salib sing kaping pindhoné. Tahta Louis IX banjur diterusaké déning putrané ya iku [[Philip III saka Perancis|Philippe III]].
Ferdinand de Lesseps wiwit dicekel kanthi rikat saka [[Pelabuhan Damietta]] nalika wulan Juni [[1249]].<ref>Tyerman, p. 787</ref> Serangan iki njalari sawetara gangguan ing kaisaran Ayyubiyah Muslim, mliginé amarga Sultan Al Malik as-Salih Najmuddin Ayyub lara. Nanging lampahan saka Damietta tumuju [[Kairo]] ngliwati [[delta]] [[Nil|Kali Nil]] lumaku alon-alon. Mundhaké suhu ing Kali Nil iki ndadèkaké wong-wong ora mungkin bisa maju lan nerusaké mlakuné. Nalika wektu iku, Sultan Ayyubiyah tilar donya. Saéngga garwané, Shajar al-Durr ngatur prastawa kang dialami ratuné. Pungkasane mapanake tentara Mesir dadi panguwasa. Nalika tanggal 6 April [[1250, Louis kelangan pasukan ing perang Fariskur lan dicekel déning wong Mesir.<ref name = Dupuy >{{cite book | title = The Harper Encyclopedia of Military History | author=Trevor N Dupuy | publisher=HarperCollins | year = 1993 | page = 417 }}</ref> Louis akhire bisa diculaké kanthi tebusan 400.000 livre tournois (nalika pamasukan taunan Perancis mung watara 1.250.000 livre tournois), lan dipasrahaké ing kutha Damietta.<ref>Tyerman, pp. 789–798</ref>
 
SawiseSawisé diculake saka kunjara Mesir, Louis ngentekaké wektu patang taun ing klompok tentara Salib ing Kerajaan Acre, Kaisarea, lan Jaffa.<ref name=brehier>[http://www.newadvent.org/cathen/04543c.htm Bréhier, Louis. "Crusades." The Catholic Encyclopedia. Vol. 4. New York: Robert Appleton Company, 1908. 24 Feb. 2013]</ref> Kanthi nggunakaké bandhané kanggo nulungi Tentara Salib kanggo mbangunyasa manèh bentengbètèng pertahanan lan uga anggo nglakokaké ''diplomasi'' kanthi kakuwatan saka Islam Suriah lan Mesir. Sawisé lunga saka Timur Tengah, Louis ninggal garnisum kang wigati ing Kutha Acre kanggo pertahanan saka serangan Islam. Tuwuhé prastawa sujarah ing Timur Tengah iki banjur digunakaké minangka mbeneraké Mandat Perancis.
 
=== Perang Salib Kawolu ===
 
== Sipat Religius ==
Anggepan biih Louis IX minangka dadi patuladhan pangeran [[Kristen]] disengkuyung déning gumregah agamané. Louis ya iku wong Katolik kang taat lan dhèwèké uga mbangunyasa Sainte-Chapelle ([[Kapel Kudus]]) kang dumunung ing jero komplek [[istana]] (saiki jenengé ''Paris Hall of Justice'') ing [[Île de la Cité]] ing pusat kutha Paris. Sainte-Chapelle ya iku tuladha sampurna saka gaya arsitektur ''Gothic'', kang didegaké minangka papan suci kanggo Mahkota Duri lan sawijining ''fragmen'' saka salib. Louis nuku papan iki taun 1239-1241 saka Kaisar Baldwin II saka Kekaisaran Latin Konstatinopel. Kanggo gunggung sng akèh ya iku 135.000 livre.
 
Louis IX njupuk misi kanthi temenan minangka "letnan Allah ing Bumi", kang dinobataké nalika ing Rheims. Kanggo ngganepi ayahané, dhèwèké nglakoni rong perang salib lan sanadyan ora kasil nanging bisa mènèhi sumbangan kang gedhé. Ing taun [[1230]], Raja menging akbèh wujud riba. Ing endi bathi saka [[Yahudi]] lan [[Lombard]] wis akèh banget, lan sing asli nyilih ora bisa tinemu. Banjur Louis dituntut saka rentenirtumrap perang saling kang nalika iku [[Paus Gregorius]] nyoba miwiti supaya Louis bisa mréntah. Amarga dhesekan saka Paus Gregorius IX, pembakaran ing Paris ing taun [[1243]] kang mbakar watara 12.000 lembar naskah Talmud lan buku-buku Yahudi liyaneliyané.
 
== Pranala njaba ==
352.737

besutan