Kali Niger: Béda antara owahan

8 bèt wis dibusak ,  4 sasi kepungkur
c
clean up, replaced: ya iku → yaiku (8) using AWB
(→‎Géografi: ganti isi, replaced: kahanan → kaanan (2), Kahanan → Kaanan)
c (clean up, replaced: ya iku → yaiku (8) using AWB)
 
[[Gambar:Niger river map.PNG|right|thumb|300px|Peta Kali Nigeria minangka lembah kali kang dhuweni [[werna]][[ijo]]. Gamblang minangka ngisor kali nduwènihulu ing [[Guinea]], banjur menggok sajeroning bawana, lan akhiré duwé hilir ing [[Nigeria]].]]
 
'''Kali Niger''' ya ikuyaiku kali kang utama dumunung ana ing [[Afrika]] [[Kulon]], kanthi dawa kurang luwih 2500 [[mil]] (utawa 4000 [[km]]). Kali kang mili ngelewati [[Guinea]], [[Mali]], [[Niger]], ing tapel wates [[Benin]] banjur liwat [[Nigeria]], kang ndhuwei hilir ngelewati salah sijiné delta kali kang gedhé dhéwé, uga misuwur minangka [[Delta Niger]], tumuju ing [[Lempongan Guinea]]. Kali Niger ya ikuyaiku kali urutan ka-3 paling dawa ana ing Afrika, sawisé [[Kali Nil]] lan [[Kali Kongo]] (biyèn misuwur kathi sesebutan Kali Zaïre). Anak kali kang utama ya ikuyaiku [[Kali Benue]].
 
== Ètimologi ==
[[Gambar:Niger river at Koulikoro.jpg|right|300px|thumb|Kali Niger ing [[Kulikoro]]]]
Sumber saka jeneng ''Niger'' kang asli ya ikuyaiku durung dibabarake utawa durung dingerteni ing masarakat umum. Lumrahé kali Niger dijupuk saka [[Basa Latin|Latin]] ''niger'' kang ngandut arti [[ireng]]. Khanan kaya mangkono durung bisa dipakemake amarga ora ana bukti kang gamblang.Tembung Niger uga dijupuk kanthi asal-usul saka panjajah [[Portugis]] kang migunakaké tembung sajeroning basa Portugis ya ikuyaiku ''négro'' utawa ''preto'', kang dimupangatake ana ing panggonan liyaing [[donya]] amarga Kali Niger ora duwé banyu ireng kasunyatané duwé banyu bening (deleng [[Rio Negro]]).
== Géografi ==
[[Gambar:Niger River Center Island.jpg|right|300px|thumb|Omah-omah blethok ing [[pulo]] utama [[Danau Debo]], ing salah sijiné pérangan kang amba saka kali Sungai Niger]]
 
Kali Niger ya ikuyaiku kali kang duwé kaanan [[banyu]] kang "bening", kang ngalir ska persepuloh sedimen ketimbang [[Sungai Nil]]. Kaanan kaya mengko kang ana ing kali disebabake déning Niger kang dumunung ana ing wewatuan kang kuna lan duwé biji endapan blethok kang sithik kaanan kaya mengkeni iki kang dadi sebab utama kali Niger duwé banyu kang bening.<ref>Reader, John. Afrika. Washington, D.C.: National Geographic Society, 2001. hal. 191</ref> Namun demikian, seperti juga Nil, sungai Niger selalu banjir musiman, dimulai padha bulan September, memuncak di November, dan berakhir di bulan Mèi.<ref name="Reader, hal. 191">Reader, hal. 191</ref>
 
Ciri khas sungai ini ya ikuyaiku [[Delta Pedalaman Niger]], yang terbentuk di laladan di mana pèrèng sungai itu mematah.<ref name="Reader, hal. 191"/> Hasilnya ya ikuyaiku suatu wewengkon dengan aliran arus seperti jalinan pita, [[rawa]]-rawa, dan tlaga-tlaga sebesar nagara [[Bèlgi]]; dan banjir musiman menjadikan Delta itu luar biyasa produktif baik di babagan [[perikanan]] maupun [[agrikultur]].<ref>Reader, hal. 191-192</ref>
 
== Kali Niger sajeroning carita fiksi ==
9.492

besutan